Grajan, Tygo, Davian en Romano, studenten van het ROC in Nijmegen, spreken met de 89-jarige Herman Bertels tijdens een bijzondere avond in het ROC-restaurant, waar medestudenten koken en bedienen. Terwijl meneer Bertels vertelt over zijn jeugd in oorlogstijd en foto’s laat zien, delen ook de studenten hun eigen ervaringen en gedachten. Het is een warme en verbindende avond.
Waar bent u geboren?
‘Ik ben in 1937 geboren in de Kortemolenstraat, in het centrum van Nijmegen, later de Broerstraat genoemd. Mijn vader had daar een herenmodezaak. Ik had een broer en zus die tweeling waren, geboren in 1942, en een jongere zus die na de oorlog kwam. In 1942 verhuisden we naar de Sint-Annastraat, omdat het huis boven de winkel te klein werd.’
Wat herinnert u zich van het bombardement op Nijmegen?
‘Op 22 februari 1944 veranderde alles. Normaal was ik die dag op de bewaarschool geweest, maar mijn vader was met de trein weg en daarom bleef ik thuis. Die dag werd het centrum van Nijmegen gebombardeerd. De bewaarschool werd geraakt: 22 kinderen en 8 nonnen kwamen om. Als het een gewone dag was geweest, had ik daar ook gezeten.’
Wat gebeurde er met de winkel van uw vader?
‘Mijn vader kon niet meteen terug omdat het station was verwoest. Toen hij later naar de stad ging kijken, was alles weg. Van zijn winkel was niets meer over. Het enige wat hij terugvond, was een porseleinen eierdopje dat hij gebruikte om prijskaartjes te maken. Dat kleine voorwerp is het enige tastbare dat overbleef van zijn zaak.’
Hoe verliep de oorlog voor jullie na het bombardement?
‘In het najaar van 1944 werd het opnieuw gevaarlijk door beschietingen en bombardementen. Daarom werden we geëvacueerd naar Alverna bij Wijchen. We woonden daar een half jaar bij mensen in huis. Mijn vader probeerde eten te regelen bij boeren. Ik kreeg af en toe les en speelde met een jongen uit de buurt. Ik zag daar ook een neergestort vliegtuig in een weiland.’
Hoe kijkt u nu terug op die tijd?
‘Na de bevrijding keerden we terug naar een zwaar verwoest Nijmegen. Als kind besefte ik niet altijd hoe groot het gevaar was. Pas later realiseerde ik me hoe dicht ik bij de dood ben geweest. Het had heel anders kunnen aflopen. We hebben uiteindelijk vooral heel veel geluk gehad.’
Oorlog in mijn Buurt
Oorlog in mijn Buurt
Oorlog in mijn Buurt
Leerlingen van De Pinksterbloem ontmoeten Frederika De Boer-Blom
Heb je een vraag aan ons? Wilt u meedoen als verteller, als basisschool, of een bijdrage leveren door een interview te begeleiden? Neem contact op, we helpen graag verder.